Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì

Trong quá trình lập báo cáo tài chính thì thuyết minh báo cáo tài chính có vai trò rất quan trọng. Bởi lẽ, dựa vào thuyết minh báo cáo tài chính doanh nghiệp có thể thu hút được nhiều nhà đầu tư quan tâm về doanh nghiệp của mình hơn hoặc đơn giản là nắm rõ hơn về tình hình tài chính của doanh nghiệp.

Tuy nhiên không phải doanh nghiệp nào cũng nắm rõ được về khái niệm, cũng như khi nào thì cần làm thuyết minh báo cáo tài chính. Vậy trong bài viết này hãy cùng Việt Luật làm rõ những vấn đề trên.

Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì

1. Khái niệm thuyết minh báo cáo tài chính?

Thuyết minh BCTC được lập ra để giải thích và bổ sung cho các thông tin về tình hình tài chính, cung ứng- kinh doanh, kết quả marketing của doanh nghiệp trong kỳ báo cáo mà trong bản báo cáo không thể mô tả chi tiết rõ ràng được. Qua đó giúp các nhà đầu tư hiểu rõ và chính xác hơn về tình hình hoạt động kinh doanh thực tiễn của doanh nghiệp.

Thuyết minh BCTC sẽ bao gồm những nội dung:

  • Đặc điểm hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp;
  • Kỳ kế toán, tổ chức tiền tệ sử dụng trong kế toán;
  • Các chuẩn mực kế toán và chế độ kế toán đang áp dụng tại doanh nghiệp;
  • Những chính sách đang áp dụng tại doanh nghiệp;
  • Thông tin bổ sung cho những khoản mục được trình bày trong bảng cân đối kế toán của doanh nghiệp;
  • Thông tin bổ sung cho các khoản mục được trình bày trong báo cáo kết quả hợp đồng kinh doanh của doanh nghiệp.
  • Thông tin bổ sung cho các khoản mục được trình trong báo cáo tài chính của doanh nghiệp.

Lưu ý: Thuyết minh BCTC là phần bắt buộc phải có của BCTC và mẫu thuyết minh theo quy định của Bộ tài chính ( Căn cứ theo Quyết định 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/3/2006), tuy nhiên lại không có tiêu chuẩn chung nào quy định về độ xác thực. Đa phần, doanh nghiệp sẽ công bố thông tin bằng với yêu cầu bắt buộc tối thiểu theo quy định của pháp luật để tránh những sai phạm không đáng có. Mức độ tối thiểu này phụ thuộc vào phán xét chủ quan của đội ngũ quản lý DN. Thuyết minh BCTC bắt buộc càng minh bạch càng tốt, tuy nhiên vẫn cần đảm những bí mật thương nghiệp và cách duy trì sự phát triển của DN.

2. Mục đích của thuyết minh báo cáo tài chính

– Bản thuyết minh BCTC là một phần không thể thiếu của BCTC , dùng để miêu tả chi tiết ,rõ ràng các dữ liệu , thông tin đã được trình bày trong báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo lưu chuyển tiền tệ, Bảng cân đối kế toán và những thông tin cần thiết khác theo quy định của những chuẩn mực kế toán cụ thể.

– Bản thuyết minh BTC cũng có thể biểu thị những thông tin khác trong trường hợp doanh nghiệp xét thấy cần thiết cho việc trình bày khoa học, hợp lý, trung thực cho BCTC.

3. Cơ sở để lập thuyết minh BCTC

  • Căn cứ theo Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ, Bảng cân đối kế toán.
  • Căn cứ theo sổ kế toán tổng hợp; Sổ, thẻ kế toán yếu tố hoặc bảng tổng hợp chi tiết với liên quan;
  • Căn cứ theo Bản thuyết minh BCTC từ các năm trước, tốt nhất là nên giống với năm liền kề trước đó;
  • Căn cứ theo tình hình kinh doanh thực tế và các tài liệu liên quan khác của doanh nghiệp.

Xem thêm: Tạm ngừng công ty có phải làm báo cáo quý, báo cáo tài chính hay không?

4. Nguyên tắc lập và trình bày thuyết minh báo cáo tài chính

Khi lập BCTC năm, doanh nghiệp cần lập Bản thuyết minh BCTC theo đúng quy định của pháp luật về chuẩn mực kế toán về việc Trình bày BCTC và hướng dẫn tại chế độ BCTC này.

Khi lập BCTC giữa niên độ (bao gồm cả dạng tóm lược và dạng đầy đủ) công ty phải lập bản thuyết minh BCTC chọc lọc theo quy định của chuẩn mực kế toán “BCTC giữa niên độ” và thông tư hướng dẫn chuẩn mực, cách lập bản thuyết minh BCTC.

  • Dịch vụ làm báo cáo tài chính cuối năm

Nội dung bản thuyết minh báo cáo tài chính

Các thông tin về cơ sở lập và trình bày báo cáo tài chính và những chính sách cụ thể được chọn và vận dụng.

Các thông tin theo quy định của những chuẩn mực kế toán chưa được trình bày trong BCTC khác.

Các thông tin bổ sung chưa được diễn tả trong BCTC khác , nhưng lại cần thiết cho việc trình bày tình hình tài chính của doanh nghiệp.

Trên đây là bài chia sẻ về nội dung khái niệm, mục đích, nguyên tắc lập và giải đáp báo cáo tài chính là gì. Nếu còn khó khăn hay khúc mắc gì xin vui lòng liên hệ Việt Luật để được tư vấn và hỗ trợ chi tiết hơn. Hy vọng những thông tin trong bài viết hữu ích cho quý doanh nghiệp.

Thuyết minh báo cáo tài chính là một phần không thể thiếu trong Báo cáo tài chính doanh nghiệp. Nếu báo cáo tài chính, bảng cân đối kế toán, hay báo cáo kết quả kinh doanh đưa ra các thông tin quan trọng về tình hình tài chính thì thuyết minh BCTC giải thích, cung cấp các thông tin giúp các nhà đầu tư nắm bắt rõ hơn về tình hình tài chính của doanh nghiệp. Kế toán cần hiểu rõ cách thuyết minh, tuân thủ các nguyên tắc kế toán và trình bày bản báo cáo một cách rõ ràng, khoa học.

Thuyết minh báo cáo tài chính là gì?

Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì

Thuyết minh báo cáo tài chính (Financial statement footnotes) là một bộ phận không thể tách rời khi lập báo cáo tài chính doanh nghiệp, nhằm giải trình chi tiết hay cung cấp các thông tin còn thiếu trong báo cáo. Thông thường, bản thuyết minh bao gồm các thông tin liên quan đến đặc điểm của doanh nghiệp, phương pháp kế toán, đơn vị tiền tệ sử dụng trong kế toán, các chính sách kế toán áp dụng, hay những thông tin khác mà doanh nghiệp thấy cần thiết cho việc giải trình báo cáo tài chính. Những thông tin này tuy có ý nghĩa quan trọng trong việc đưa ra quyết định quản trị doanh nghiệp nhưng thường không được đưa trực tiếp vào báo cáo tài chính mà được thuyết minh ngoài khi cần để tránh gây nhầm lẫn cho người đọc.

Hướng dẫn làm thuyết minh báo cáo tài chính

Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì

Nguyên tắc và cơ sở lập thuyết minh báo cáo tài chính

Thuyết minh báo cáo tài chính phải được trình bày theo đúng chuẩn mực kế toán theo Thông tư 133 – 200 của Bộ tài chính. Thông tư 200 dành cho mọi loại doanh nghiệp, mọi loại thành phần kinh tế trong mọi lĩnh vực. Tuy nhiên thông tư 133 chỉ dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ. Theo đó, doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể tùy chọn một trong hai mẫu thuyết minh chính nhưng cần phải đảm bảo sự thống nhất trong cùng một năm tài chính. 

Để lập thuyết minh BCTC, doanh nghiệp cần căn cứ vào tình hình kinh doanh thực tế của doanh nghiệp, bảng cân đối kế toán, báo cáo lưu chuyển tiền tệ, sổ kế toán tổng hợp, sổ kế toán chi tiết, báo cáo tài chính năm trước và các tài liệu liên quan. 

Nội dung bản thuyết minh báo cáo tài chính

Nhìn chung, thuyết minh báo cáo tài chính của mọi loại hình doanh nghiệp đều phải bảo đảm 6 nội dung chính như đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp; kỳ kế toán và đơn vị tiền tệ dùng trong kế toán; các chính sách kế toán áp dụng; thông tin bổ sung cho Báo cáo tài chính doanh nghiệp; và thông tin khác. Tuy nhiên, nội dung cụ thể bên trong mỗi phần sẽ được thay đổi tùy theo từng doanh nghiệp. Ví dụ, thuyết minh BCTC công ty TNHH sẽ có hình thức sở hữu vốn hay cấu trúc doanh nghiệp khác với công ty nhà nước. Doanh nghiệp có thể tham khảo mẫu thuyết minh dưới đây để đảm bảo cung cấp đầy đủ 6 nội dung cho bản báo cáo theo quy chuẩn. 

  • Đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp: Trong mục này, doanh nghiệp nêu rõ hình thức sở hữu vốn (công ty nhà nước, công ty TNHH, hay doanh nghiệp tư nhân), lĩnh vực và ngành nghề kinh doanh, chu kỳ sản xuất kinh doanh, đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp, và cấu trúc doanh nghiệp (danh sách công ty con và đơn vị trực thuộc).
  • Kỳ kế toán và đơn vị tiền tệ dùng trong kế toán: Doanh nghiệp ghi rõ kỳ kế toán theo năm dương lịch và đơn vị tiền tệ sử dụng.
  • Chuẩn mực và chế độ kế toán áp dụng: Doanh nghiệp nêu rõ chế độ kế toán doanh nghiệp áp dụng cũng như báo cáo có tuân thủ các quy định và chuẩn mực kế toán Việt Nam hay không. Trong trường không áp dụng chuẩn mực kế toán, doanh nghiệp cần phải nêu rõ trong thuyết minh báo cáo tài chính. 
  • Các chính sách kế toán áp dụng: Doanh nghiệp trình bày các nguyên tắc kế toán dùng trong báo cáo như các loại tỷ giá hối đoái dùng trong kế toán, nguyên tắc xác định lãi suất thực tế, nguyên tắc ghi nhận các khoản tiền, nguyên tắc kế toán khoản đầu tư, v.v. 
  • Thông tin bổ sung cho Báo cáo tài chính doanh nghiệp: Trong phần này, doanh nghiệp sẽ phải phân tích số liệu chi tiết cho các hạng mục trong Bảng Cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và Báo cáo lưu chuyển tiền tệ. Doanh nghiệp cần đảm bảo số liệu được dẫn đúng từ báo cáo tài chính doanh nghiệp và trình bày dễ đối chiếu giữa các kỳ. 
  • Thông tin khác: Doanh nghiệp trình bày các thông tin quan trọng khác ngoài thông tin đã được trình bày ở những mục trên. Doanh nghiệp cần đưa ra những biểu mẫu thông tin phù hợp để giúp người đọc dễ dàng so sánh, đối chiếu. 

Đối với trường hợp cần cung cấp thông tin cho nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp cần dịch và cung cấp bản thuyết minh báo cáo tài chính tiếng Anh theo đúng yêu cầu. bản Thuyết minh bằng tiếng Anh về cơ bản vẫn bao gồm các nội dung chính đã được đề cập trong thuyết minh báo cáo mẫu.

Hướng dẫn nộp thuyết minh báo cáo tài chính

Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì

Bước 1: Truy cập vào trang thuedientu.gdt.gov.vn và đăng nhập vào hệ thống, trong đó tên đăng nhập là mã số thuế (MST) của doanh nghiệp.

Bước 2: Tra cứu tờ khai báo cáo tài chính đã nộp bằng cách vào mục “Tra cứu”, chọn báo cáo tài chính trong phần “Tờ khai”, sau đó ấn “Tra cứu”.

Bước 3: Sau khi kết quả hiển thị, bấm vào cột “Gửi phụ lục” để tải thuyết minh báo cáo tài chính lên.

Bước 4: Sau khi chọn phụ lục, hệ thống sẽ yêu cầu chữ kí điện tử. Trong quá trình ký điện tử, doanh nghiệp sẽ phải nhập mã pin của Token. 

Lưu ý, thuyết minh BCTC phải được kết xuất dưới dạng excel hoặc word. 

Phần mềm hỗ trợ lập thuyết minh báo cáo tài chính

Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì

Việc lập thuyết minh báo cáo tài chính yêu cầu thông tin chính xác về tình hình tài chính của công ty cũng như số liệu từ báo cáo các năm trước. Do vậy, doanh nghiệp cần có hệ thống quản lý thông tin đáng tin cậy để giảm thiểu sai sót trong quá trình làm báo cáo. 

Hệ thống SimERP cung cấp những công cụ kế toán như phần mềm giúp giảm thiểu những sai sót trong quá trình tính toán và nhập số liệu. Ngoài ra, với SimERP, mọi thông tin đều được lưu trữ trên hệ thống. Người làm báo cáo có thể dễ dàng truy cập thông tin từ Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ hay những tài liệu liên quan từ những năm trước. Việc trao đổi thông tin cũng trở nên dễ dàng hơn với SimERP. 

Lời kết

Thuyết minh báo cáo tài chính cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định kế toán. Về cơ bản, doanh nghiệp cần cung cấp đầy đủ thông tin về đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp, kỳ kế toán và đơn vị tiền tệ dùng trong kế toán, chuẩn mực kế toán áp dụng, các chính sách kế toán áp dụng, và thông tin bổ sung cho báo cáo tài chính doanh nghiệp. Việc nộp thuyết minh BCTC được thực hiện thông qua trang thuế điện tử và nộp sau báo cáo tài chính. Hy vong qua bài viết này, bạn đọc đã nắm được những thông tin cơ bản thuyết minh BCTC.

Tải thêm tài liệu liên quan đến bài viết Thuyết minh báo cáo tài chính gồm những gì